آمریکای ترامپ: یک ملت در مسیر خودویرانگری
گودرز صادقی هشجین
دونالد وارد میشود:
دونالد جان ترامپ در ۱۴ ژوئن ۱۹۴۶ در کوئینز نیویورک در یک خانواده ثروتمند به دنیا آمد. پدرش، فرد ترامپ، یک تاجر موفق املاک بود و مادرش، مری، از اسکاتلند به آمریکا مهاجرت کرده بود . ترامپ در محله جامائیکا استیتس در خانهای ۲۳ اتاقه بزرگ شد و از همان کودکی رفتاری سرکش و مشکلآفرین داشت . او ابتدا در مدرسه خصوصی کیو-فارست تحصیل کرد، اما به دلیل مشکلات رفتاری، پدرش در ۱۳ سالگی او را به آکادمی نظامی نیویورک فرستاد تا انضباط را بیاموزد . ترامپ در این آکادمی عملکرد تحصیلی قابل قبولی داشت و در ورزشهایی مانند بیسبال و فوتبال نیز فعال بود، هرچند دوران او با حوادثی مانند تنبیه بدنی و یک مورد تلاش برای پرت کردن یک دانشآموز از پنجره نیز همراه بود . پس از فارغالتحصیلی از آکادمی نظامی در سال ۱۹۶۴، ابتدا در دانشگاه فوردهام ثبتنام کرد و دو سال بعد به مدرسه وارتون دانشگاه پنسیلوانیا منتقل شد و در سال ۱۹۶۸ با مدرک کارشناسی در رشته اقتصاد فارغالتحصیل گردید . در دوران جنگ ویتنام، او با دریافت معافیتهای دانشجویی و یک معافیت پزشکی به دلیل «خار پاشنه» از خدمت سربازی معاف شد .
عشق و ازدواج کابارهای:
ترامپ تاکنون سه بار ازدواج کرده است. اولین ازدواج او در سال ۱۹۷۷ با ایوانا، یک مدل اهل چکسلواکی سابق بود که حاصل آن سه فرزند به نامهای دونالد جونیور، ایوانکا و اریک است . این ازدواج پر سر و صدا در سال ۱۹۹۲ به طلاق انجامید . او در سال ۱۹۹۳ با مارلا میپلز، بازیگر و مدل آمریکایی ازدواج کرد و صاحب دختری به نام تیفانی شد، اما این پیوند نیز در سال ۱۹۹۹ به جدایی انجامید . سرانجام در سال ۲۰۰۵، ترامپ با ملانیا ناوس، مدل اهل اسلوونی ازدواج کرد و صاحب پسری به نام بارون شد که اکنون ۱۹ ساله و دانشجوی تجارت است . از پنج فرزند ترامپ، تاکنون صاحب یازده نوه نیز شده است .
دیوانهای پریده از قفس:
تحلیل روانشناختی ترامپ نشان میدهد شخصیت او ترکیبی پیچیده از خودشیفتگی بیمارگون، تفکر سیاهوسفید و نیاز مبرم به تأیید و تمجید است . روانکاوان معتقدند او دچار خودشیفتگی شدیدی است که با بزرگنمایی خود، بهرهکشی از دیگران و عطش سیرابنشدنی برای تحسین همراه است . مکانیسم دفاعی «تقسیمسازی» در او باعث میشود جهان را به دو دسته کاملاً خوب و کاملاً بد تقسیم کند، جایی که منتقدان «دشمن مردم» و حامیان «میهنپرستان واقعی» نامیده میشوند . از منظر فرصت، همین ویژگیها به او جسارت بیپروایی داده که قواعد کهنه دیپلماسی را کنار بزند و با رهبران اقتدارگرا تعامل کند . اما از منظر تهدید، این اختلالات شخصیتی در کنار قدرت هستهای میتواند فاجعهبار باشد؛ کارشناسان هشدار میدهند رئیسجمهوری با چنین ساختار روانی که مرز بین نمایش واقعیت و واقعیت را گم کرده، در دوره دوم به مرحله «خطرناکترین» خود رسیده و جنگ را نه به عنوان آخرین راه، که به مثابه ابزاری برای جلب توجه و افزایش رتبههای نظرسنجی خود به کار گرفته است.
یک دلال موفق املاک و مستغلات:
ترامپ فعالیت حرفهای خود را در شرکت املاک پدرش آغاز کرد و سپس با تمرکز بر پروژههای بزرگ در منهتن، نام خود را به عنوان یک تاجر جنجالی مطرح ساخت . برج ترامپ و هتل گرند هایت از موفقترین پروژههای اولیه او بودند . او در دهههای ۱۹۹۰ و ۲۰۰۰ شش بار ورشکستگی تجاری در کسب وکارهای خود، به ویژه کازینوهای آتلانتیک سیتی، تجربه کرد . از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۵ با برنامه تلویزیونی کارآموز به شهرت رسانهای گستردهای دست یافت. دارایی فعلی او بین ۶.۵ تا ۷ میلیارد دلار برآورد میشود که شامل زمینهای گلف، هتلها و املاک لوکس در سراسر جهان است . با وجود این ثروت، او هرگز اظهارنامههای مالیاتی خود را بهطور کامل منتشر نکرد و بعدها مشخص شد که پدرش بیش از آنچه او ادعا میکرد، به او ثروت منتقل کرده بود .
یک آشخور سیاست در مقام ریاستجمهوری:
ترامپ نخستین فرد در تاریخ آمریکاست که بدون هیچ سابقه حکومتی یا نظامی قبلی، به ریاستجمهوری رسید . او فعالیت سیاسی جدی خود را با اعلام نامزدی در ژوئن ۲۰۱۵ آغاز کرد و با شعار «آمریکا را دوباره عالی کن» توانست در انتخابات ۲۰۱۶ هیلاری کلینتون را شکست دهد و به عنوان چهل و پنجمین رئیسجمهور آمریکا منصوب شود . دوره اول ریاستجمهوری او با خروج از توافقهای بینالمللی، جنگ تجاری با چین و دو استیضاح همراه بود . او پس از شکست در انتخابات ۲۰۲۰ از پذیرش نتیجه سرباز زد و طرفدارانش در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ به کنگره حمله کردند . ترامپ در انتخابات نوامبر ۲۰۲۴ دوباره پیروز شد و در ژانویه ۲۰۲۵ به عنوان چهل و هفتمین رئیسجمهور سوگند یاد کرد .
تبهکاری در پناه قانون:
ترامپ در طول زندگی سیاسی خود همواره با اتهامات متعددی درباره تخلفات مالی و فساد اخلاقی مواجه بوده است. او در دوره دوم ریاستجمهوری خود با درخواست ۲۳۰ میلیون دلار غرامت از وزارت دادگستری، عملاً خواستار دریافت پول مالیاتدهندگان برای منافع شخصی خود شد که با انتقاد شدید سناتورهای دموکرات و اتهام نقض شرط منع دریافت مزایای خارج از حقوق ریاستجمهوری در قانون اساسی مواجه گردید . همچنین سازمان نظارت بر اخلاقیات در واشنگتن از بازرسان کل وزارت امنیت داخلی و وزارت خارجه خواست تا فروش شراب و سیبدرآوری با برند ترامپ در فروشگاههای گارد ساحلی و برگزاری اجلاس جی۲۰ در استراحتگاه شخصی او در دورال میامی را به عنوان نقض آشکار شرط منافع مالی در قانون اساسی بررسی کنند . در مورد دوستان و اطرافیان، ترامپ همواره حلقهای از وفاداران قدیمی، دوستان تجاری و اعضای خانواده مانند دامادش جرد کوشنر و دوست دیرینهاش استیو ویتکاف را در کنار خود نگه داشته است . با این حال، فهرست بلندی از نزدیکان سابق او از معاون اولش مایک پنس تا مشاور امنیت ملی جان بولتون و ژنرالهایی مانند جان کلی و جیم متیس پس از جدایی به تندترین منتقدان او تبدیل شده و او را ناآگاه، فاشیست و خطرناکترین فرد برای کشور خواندهاند.
شکست در پی موفقیت – بازی مار و پله:
از نظر موفقیتها، او در حوزه اقتصاد توانست با کاهش مالیاتها رشد قابل توجهی ایجاد کند و نرخ بیکاری را در دوره اول به پایینترین سطح تاریخی برساند . در سیاست خارجی، توافقات ابراهیم برای عادیسازی روابط اسرائیل با چند کشور عربی یکی از مهمترین دستاوردهایش محسوب میشود . در حوزه قضایی نیز سه قاضی دیوان عالی منصوب کرد که تأثیری بلندمدت بر نظام قضایی آمریکا خواهد داشت . در دوره دوم، او توانست امنیت مرزی را به طور چشمگیری تقویت کند و ورود غیرقانونی از مرز جنوبی را به پایینترین سطح ممکن برساند . همچنین با کاهش مقررات دولتی و ایجاد وزارت بهرهوری، صرفهجویی قابل توجهی در هزینههای دولت انجام داد .در مقابل، شکستهای او نیز قابل توجه است. در دوره اول، سیاست جدایی خانوادههای مهاجر در مرزها با انتقادات شدید حقوق بشری مواجه شد . خروج از توافقات بینالمللی مانند برجام و پیمان پاریس، متحدان سنتی آمریکا را شوکه کرد و به کاهش قدرت نرم آمریکا انجامید . پاسخ ضعیف به همهگیری کرونا منجر به مرگ بیش از ۴۰۰ هزار آمریکایی شد . اما شاید بزرگترین شکست او، تحریک طرفدارانش به حمله به کنگره در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ بود که به عنوان یک نقطه عطف تاریک در تاریخ دموکراسی آمریکا ثبت شد . در دوره دوم، اعمال تعرفههای سنگین تجاری باعث ایجاد جنگ تجاری و افزایش هزینهها برای مصرفکنندگان شد و نوسانات شدیدی در بازارهای مالی ایجاد کرد . همچنین اقدامات او در اخراج گسترده مهاجران و نادیده گرفتن احکام دادگاهها، به تنشهای جدی با قوه قضائیه انجامید و بیش از ۳۰۰ شکایت حقوقی علیه دولت او مطرح شد .همراهی با اسرائیل در حمله به ایران در حال انجام مذاکرات فریبکارانه از مهمترین فجایعی است که امریکا در تاریخ خود با آن مواجه بوده است.
ملتی دیوانهباز:
در نهایت، شاید عمیقترین تناقض در مورد ترامپ این باشد که چگونه مردی با این همه شاخصهای آشکار ناشایستگی برای رهبری یک ابرقدرت، نه یک بار، که دو بار توسط مردم یک کشور مدعی تمدن و دموکراسی به بالاترین مقام برگزیده شد. روانکاوان معتقدند پاسخ در یک قرارداد نانوشته روانی بین ترامپ و رایدهندگانش نهفته است: او به آنها وعده انتقام از نخبگانی را داد که سالها تحقیرشان کرده بودند، و آنها نیز در عوض، کاستیهای اخلاقی و شخصیتی او را نادیده گرفتند . ترامپ با غریزهای شگفتانگیز، رگههای عمیق خشم، سرخوردگی و بیاعتمادی به نهادهای سنتی را در بخش بزرگی از جامعه آمریکا تشخیص داد و خود را به زبانی سادهسازی شده به نماد اعتراض به «وضع موجود» تبدیل کرد . او به رایدهندگانش این حس را داد که صدای آنهاست، حتی اگر آن صدا سرشار از خشم و تعصب باشد . به این ترتیب، انتخاب دوباره او نه صرفاً تأیید شایستگیهای شخصیاش، که فریاد اعتراض بخشی از جامعه بود که حاضر شدند برای تخریب سیستم، فردی با این همه اختلال شخصیتی را به قدرت برسانند و خطرات احتمالی آن را به جان بخرند.
